ອຳນາດຂອງເສດຖີພັນລ້ານ

ອີງຕາມສະຖິຕິຈາກ ວາລະສານ Forbes, ປີ 2024 ແມ່ນປີທີ່ມີຈຳນວນເສດຖີພັນລ້ານໂດລາສະຫະລັດສູງສຸດເປັນປະຫວັດການ, ໂດຍມີເສດຖີພັນລ້ານ 2,781 ຄົນທົ່ວໂລກ, ເພີ່ມຂຶ້ນ 141 ຄົນຈາກປີກ່ອນ. ໃນນັ້ນມີເສດຖີພັນລ້ານຫຼາຍຄົນທີ່ມີອິດທິພົນຕໍ່ລະບຽບໂລກ ແລະ ນຳໃຊ້ແບບຢ່າງທາງສັງຄົມຂອງເຂົາເຈົ້າຕໍ່ມະນຸດຊາດ.

ມະຫາເສດຖີ Bill Gates ໃນລະຫວ່າງການຢ້ຽມຢາມສູນ ການແພດ ໃນ Awutu Senya, ປະເທດການາ. ຮູບພາບ: GETTY IMAGES

ກ່ອນອື່ນໝົດ, ມີເສດຖີພັນລ້ານ Elon Musk. ເມື່ອເກີດຂໍ້ຂັດແຍ່ງໃນຢູເຄຣນໃນເດືອນກຸມພາ 2022, Elon Musk ໄດ້ໃຫ້ບໍລິການອິນເຕີເນັດແກ່ຢູເຄຣນຜ່ານດາວທຽມ Starlink ທີ່ປ່ອຍໂດຍບໍລິສັດ SpaceX ຂອງລາວ, ຊ່ວຍໃຫ້ພົນລະເມືອງ ແລະ ທະຫານຂອງປະເທດສາມາດເຂົ້າເຖິງອິນເຕີເນັດໄດ້ດ້ວຍການແຊກແຊງໜ້ອຍທີ່ສຸດຈາກການໂຈມຕີ ແລະ ການລົບກວນຂອງຣັດເຊຍ. ຢ່າງໃດກໍຕາມ, ພຽງແຕ່ສອງສາມເດືອນຕໍ່ມາ, Elon Musk ໄດ້ປະກາດຢ່າງບໍ່ຄາດຄິດໃນ Twitter ວ່າລາວບໍ່ສາມາດສະໜອງທຶນໃຫ້ແກ່ລະບົບໄດ້ຢ່າງບໍ່ມີກຳນົດອີກຕໍ່ໄປ.

ອີງຕາມ Courrier International, ການຕັດສິນໃຈນີ້ເກີດຂຶ້ນພຽງແຕ່ສອງສາມມື້ຫຼັງຈາກຢູເຄຣນປະຕິເສດແຜນ ການສັນຕິພາບ ທີ່ Elon Musk ໄດ້ສະເໜີເພື່ອຢຸດຕິສົງຄາມໃນຢູເຄຣນ. Olivier Lascar, ບັນນາທິການໃຫຍ່ຂອງພາກສ່ວນດິຈິຕອນຂອງວາລະສານ Sciences et Avenir, ໄດ້ສະແດງຄວາມກັງວົນວ່າບຸກຄົນ, ເຈົ້າຂອງທຸລະກິດ, ສາມາດມີອິດທິພົນຕໍ່ສົງຄາມໄດ້.

ຕໍ່ໄປແມ່ນ Bill Gates. ໃນປີ 2000, ເສດຖີ Bill Gates ແລະພັນລະຍາຂອງລາວໄດ້ສ້າງຕັ້ງມູນນິທິ Bill and Melinda Gates (BMGF) ໂດຍມີເປົ້າໝາຍເພື່ອປັບປຸງການດູແລສຸຂະພາບ, ການສຶກສາ ແລະ ການຫຼຸດຜ່ອນຄວາມທຸກຍາກທົ່ວໂລກ. ໃນປີ 2018, ທຶນຂອງ BMGF ບັນລຸ 46.8 ຕື້ໂດລາ, ສູງກວ່າ GDP ຂອງ Ivory Coast ຫຼື Jordan ໃນເວລາດຽວກັນ. BMGF ຍັງເປັນຜູ້ໃຫ້ທຶນລາຍໃຫຍ່ແກ່ອົງການສະຫະປະຊາຊາດທີ່ຮັບຜິດຊອບບັນຫາສຸຂະພາບ, ໂດຍສະເພາະແມ່ນອົງການອະນາໄມໂລກ (WHO). ອີງຕາມຂໍ້ມູນປີ 2020-2021 ໃນເວັບໄຊທ໌ທາງການຂອງ WHO, BMGF ແມ່ນຜູ້ໃຫ້ທຶນລາຍໃຫຍ່ອັນດັບສອງຂອງໂລກ, ຫຼັງຈາກເຢຍລະມັນ, ດ້ວຍເງິນທັງໝົດ 751 ລ້ານໂດລາ.

ເສດຖີດ້ານເຕັກໂນໂລຢີອາເມລິກາ

ໃນການວິເຄາະອິດທິພົນຂອງ BMGF, Stephanie Tchiombiano, ອາຈານສອນວິຊາວິທະຍາສາດການເມືອງຢູ່ມະຫາວິທະຍາໄລ Pantheon Sorbonne ໃນປາຣີ, ໄດ້ກ່າວວ່າມູນນິທິຂອງ Bill ແລະ Melinda Gates ສາມາດມີອິດທິພົນຕໍ່ນະໂຍບາຍສຸຂະພາບທົ່ວໂລກຜ່ານຊ່ອງທາງຕ່າງໆ, ເຊັ່ນ: ການມີໜ້າຢູ່ໃນລະບົບການຄຸ້ມຄອງສຸຂະພາບທົ່ວໂລກ ແລະ ການເປັນສະມາຊິກໃນກຸ່ມ H8 (Health 8) ທີ່ບໍ່ເປັນທາງການ, ເຊິ່ງນຳເອົາຜູ້ນຳດ້ານສຸຂະພາບໂລກມາລວມກັນ. “ຫຼາຍຄົນມີຄວາມກັງວົນວ່າການຕັດສິນໃຈຂອງ WHO ຕ້ອງລໍຖ້າການອະນຸມັດຈາກ BMGF ກ່ອນທີ່ຈະສາມາດຮັບຮອງເອົາໄດ້,” Stephanie Tchiombiano ກ່າວ.

ອີງຕາມບົດລາຍງານທາງການເງິນໄຕຣມາດທີ 2 ປີ 2023 ຂອງ Meta Group, ເຊິ່ງກໍ່ຕັ້ງໂດຍເສດຖີພັນລ້ານ Mark Zuckerberg, ຈຳນວນຜູ້ໃຊ້ງານປະຈຳເດືອນໃນທົ່ວລະບົບນິເວດ Meta ທັງໝົດແມ່ນປະມານ 3.88 ຕື້ຄົນ, ເຊິ່ງເປັນຕົວເລກທີ່ມະຫາສານ. ໂດຍຖືຂໍ້ມູນກ່ຽວກັບປະຊາກອນໜຶ່ງສ່ວນສາມຂອງໂລກ, ຊີອີໂອຂອງ Facebook ແມ່ນມີອິດທິພົນຢ່າງຫຼວງຫຼາຍ.

ອີງຕາມ Christine Kerdellant, ຜູ້ຂຽນປຶ້ມ *Ces milliardaires plus forts que les États* (ເສດຖີພັນລ້ານມີອຳນາດຫຼາຍກວ່າລັດ), Mark Zuckerberg ສາມາດມີອິດທິພົນຕໍ່ການເລືອກຕັ້ງ. ລາວບໍ່ພຽງແຕ່ສາມາດປ່ຽນແປງບັດເລືອກຕັ້ງຂອງຜູ້ມີສິດເລືອກຕັ້ງເທົ່ານັ້ນ, ແຕ່ເວທີສື່ສັງຄົມຂອງລາວຍັງສາມາດປ່ຽນແປງຄວາມມັກດ້ານຄວາມງາມຂອງຜູ້ໃຊ້ໄດ້ອີກດ້ວຍ.

ຄຣິສຕິນ ເຄີເດລລັນ ໂຕ້ຖຽງວ່າ ມີສອງວິທີທີ່ລັດຖະບານສາມາດຈຳກັດອຳນາດຂອງເສດຖີພັນລ້ານໄດ້. ວິທີທຳອິດແມ່ນການຕິດຕາມຕົວຢ່າງຂອງຈີນໃນການສະກັດກັ້ນການເຕີບໂຕຂອງທຸລະກິດອາເມລິກາໃນປະເທດຈີນ, ແທນທີ່ຈະຊຸກຍູ້ໃຫ້ທຸລະກິດພາຍໃນປະເທດສ້າງຄວາມສົມດຸນລະຫວ່າງເສດຖີພັນລ້ານຈີນ ແລະ ອາເມລິກາ.

ເຖິງຢ່າງໃດກໍ່ຕາມ, ເມື່ອທຸລະກິດມີຄວາມສາມາດໃນການຂົ່ມຂູ່ຕໍ່ອຳນາດຂອງລັດຖະບານໃນບາງຂົງເຂດ, ລັດຖະບານຈະໃຊ້ມາດຕະການອື່ນໆເພື່ອແຊກແຊງ. ວິທີການທີສອງແມ່ນເຮັດຄືກັບທີ່ເອີຣົບໄດ້ເຮັດ. ພວກເຂົາໄດ້ພະຍາຍາມຊື້ບໍລິສັດ 900 ແຫ່ງ, ໂດຍມີຈຸດປະສົງເພື່ອແຊກແຊງການແຂ່ງຂັນຕັ້ງແຕ່ເລີ່ມຕົ້ນ ແລະ ສ້າງກຳໄລຈາກສິ່ງທີ່ບໍລິສັດເຫຼົ່ານີ້ສ້າງຂຶ້ນ. ນອກຈາກນັ້ນ, ຍັງມີມາດຕະການພາສີເຊັ່ນ: ການກຳນົດພາສີຂັ້ນຕ່ຳທົ່ວໂລກ 15% ສຳລັບບໍລິສັດຂ້າມຊາດ...

ພອນສະຫວັນ ແລະ ການປະກອບສ່ວນຂອງເສດຖີພັນລ້ານເຫຼົ່ານີ້ຕໍ່ສັງຄົມແມ່ນບໍ່ສາມາດປະຕິເສດໄດ້: ການຊຸກຍູ້ເສດຖະກິດ, ການປັບປຸງມາດຕະຖານການດຳລົງຊີວິດ, ແລະ ການສ້າງຄວາມກ້າວໜ້າໃຫ້ແກ່ມະນຸດຊາດ. ເຖິງຢ່າງໃດກໍ່ຕາມ, ປະຊາຊົນ ແລະ ລັດຖະບານແນ່ນອນວ່າບໍ່ເຄີຍຕ້ອງການທີ່ຈະເພິ່ງພາອາໄສ ຫຼື ຄວບຄຸມໂດຍເສດຖີພັນລ້ານ.

ອີງຕາມຂໍ້ມູນຈາກສະຖາບັນຄວາມງາມ Champs Élysées ໃນປາຣີ, ປະເທດຝຣັ່ງ, ຈຳນວນໄວໜຸ່ມອາຍຸ 15-25 ປີທີ່ຕ້ອງການການຜ່າຕັດເສີມຄວາມງາມໄດ້ເພີ່ມຂຶ້ນສິບເທົ່າ. ພວກເຂົາຕ້ອງການຜ່າຕັດເພາະວ່າພວກເຂົາໄດ້ຄຸ້ນເຄີຍກັບຮູບພາບຂອງຕົວເອງທີ່ໄດ້ຮັບການປັບປຸງໂດຍຕົວກອງທີ່ມີຢູ່ໃນ Facebook ແລະ Instagram, ໄລ່ຕາມໂລກເສມືນທີ່ສ້າງຂຶ້ນໂດຍເວທີສື່ສັງຄົມເຫຼົ່ານີ້. ແລະແທນທີ່ຈະໃຊ້ມາດຕະການປ້ອງກັນ ຫຼື ອອກຄຳເຕືອນ, Meta ໄດ້ເຮັດໃຫ້ມັນຕິດຫຼາຍຂຶ້ນ, ຕາບໃດທີ່ມັນສາມາດເຮັດໃຫ້ຜູ້ໃຊ້ມີສ່ວນຮ່ວມໄດ້ດົນເທົ່າທີ່ຈະເປັນໄປໄດ້ເພື່ອຈຸດປະສົງການໂຄສະນາ.

ມິນເຈົາ

ແຫຼ່ງຂໍ້ມູນ: https://www.sggp.org.vn/quyen-luc-cac-ty-phu-post745941.html