Trang chủKhoa học - Công nghệKhoa họcCon người bắt đầu chôn cất từ khi nào?

Con người bắt đầu chôn cất từ khi nào?


Những ngôi mộ cổ xưa nhất của loài người hiện đại (Homo sapiens), tồn tại từ 120.000 năm trước, trong những hang động như hang Qafzeh, Israel.





Một ví dụ về ngôi mộ thời Đồ Đá cũ ở Pháp. Ảnh: CM Dixon/Print Collector/Getty

Một ví dụ về ngôi mộ thời Đồ Đá cũ ở Pháp. Ảnh: CM Dixon/Print Collector/Getty

Nhiều nền văn hóa trên thế giới chọn cách tôn vinh người đã khuất thông qua việc chôn cất. Các nghi thức đi kèm với hoạt động này mang đậm tính lịch sử và truyền thống, có thể khác nhau tùy từng nền văn hóa. Vậy lần đầu tiên con người tiến hành chôn cất là khi nào?

Không có đáp án chắc chắn cho câu hỏi này vì không phải mọi ngôi mộ đều được bảo tồn, chưa nói đến việc phát hiện và nghiên cứu. Tuy nhiên, bằng chứng cổ xưa nhất đến nay là từ giữa thời Đồ Đá cũ (khoảng 300.000 – 30.000 năm trước).

Ít nhất 120.000 năm trước đã có người được chôn cất một cách có chủ đích, theo Mary Stiner, giáo sư nhân chủng học tại Đại học Arizona. Stiner không loại trừ khả năng tồn tại những ngôi mộ cổ xưa hơn, nhưng cho rằng những ví dụ cổ xưa thuyết phục nhất về việc người hiện đại (Homo sapiens) chôn cất người chết đến từ giữa thời Đồ Đá cũ. Một số nghiên cứu gợi ý rằng những họ hàng đã tuyệt chủng của con người chôn cất người chết khoảng 300.000 năm trước, ở nơi ngày nay là Nam Phi, nhưng điều này vẫn đang gây tranh cãi.

Những ngôi mộ cổ xưa nhất của loài người hiện đại, tồn tại từ 120.000 năm trước, nằm trong những hang động như hang Qafzeh, Israel. Cũng có bằng chứng về những ngôi mộ của người Neanderthal cũng trong hang động có niên đại 115.000 năm, theo Bảo tàng Australia. Stiner lưu ý rằng con người sử dụng hang động rất nhiều vào giữa thời Đồ Đá cũ, phục vụ mục đích ăn uống, sinh hoạt và giao tiếp xã hội.

Nhiều nhà nghiên cứu như Stiner tin rằng những ngôi mộ cổ xưa này là hoạt động cố ý của con người, không phải do tự nhiên (ví dụ như hang sụp đổ) vì xương cốt được xếp theo tư thế nhất định (ví dụ như bào thai), ngoài ra còn có các vật dụng của con người. Trong một số trường hợp, thậm chí có dấu vết rõ ràng cho thấy trầm tích cũ hơn bị xáo trộn để chôn cất.

Giới khoa học chưa hiểu rõ nguồn gốc của việc chôn cất, nhưng người cổ đại có rất nhiều lý do để xử lý thi thể cả ở trong lẫn ngoài hang động. Con người và nhiều loài động vật có sự “ác cảm cố hữu” với quá trình phân hủy, theo Trish Biers, quản lý tại Phòng thí nghiệm Duckworth thuộc Trung tâm Nghiên cứu Tiến hóa Con người, Đại học Cambridge.

Con người cần tìm cách để xử lý các thi thể khi chúng bắt đầu phân hủy, bốc mùi và khiến những người sống phải tiếp xúc với ruồi, mầm bệnh, động vật ăn xác thối. Ban đầu, chôn cất hoặc hình thức xử lý khác có thể chỉ nhằm giải quyết những vấn đề thực tế trên, sau đó dần trở nên phức tạp hơn.

Việc tiến tới chôn cất phức tạp không nhất thiết diễn ra một cách tuyến tính. Một nghiên cứu công bố trong cuốn The Oxford Handbook of the Archaeology of Death and Burial (Nhà xuất bản Đại học Oxford, 2013) cho thấy, những ngôi mộ phức tạp ở Âu – Á đã xuất hiện và biến mất vào cuối thời Đồ Đá cũ (45.000 – 10.000 năm trước).

Nhóm tác giả cũng cho biết, rất khó để đưa ra kết luận chắc chắn về bản chất và ý nghĩa đằng sau những ngôi mộ cuối thời Đồ Đá cũ vì giới khoa học mới chỉ tìm thấy một số ít ngôi mộ như vậy. Hơn nữa, những ngôi mộ cổ xưa cũng khác nhau tùy theo khu vực.

Theo Biers, cách người ta chôn cất người chết phụ thuộc nhiều yếu tố, bao gồm cả môi trường và vật liệu sẵn có. Phương pháp hỏa táng rất lâu sau mới ra đời, với ngôi mộ hỏa táng sớm nhất được ghi nhận mang tên Mungo Lady ở Australia, có niên đại khoảng 40.000 năm.

Thu Thảo (Theo Live Science)




Source link

Cùng chủ đề

Chìa khóa thành công của Nghệ An nằm ở nguồn lực con người

Tại Hội nghị công bố Quy hoạch tỉnh Nghệ An thời kỳ 2021-2030, tầm nhìn đến năm 2050; điều chỉnh tổng thể Quy hoạch chung xây dựng Khu kinh tế Đông Nam Nghệ An đến năm 2040, Phó Thủ tướng Trần Hồng Hà đánh giá sự kiện này có ý nghĩa quan trọng, tạo sức bật mới, lan tỏa trong thu hút đầu tư không chỉ với tỉnh Nghệ An mà còn cả vùng Bắc Trung Bộ...

Mẹo tránh tăng cholesterol trong kỳ nghỉ

Hạn chế thịt đỏ, uống rượu bia vừa phải, giảm căng thẳng giúp giữ cholesterol ở mức an toàn trong những ngày nghỉ. Ăn thực phẩm không lành mạnh cùng thói quen lười vận động, căng thẳng trong những ngày lễ có thể tác động tiêu cực đến mức cholesterol. Dưới đây là một số mẹo kiểm soát cholesterol trong thời điểm này.Uống rượu bia vừa phảiRượu bia chứa nhiều năng lượng, các chất chuyển hóa gây hại cho...

Đánh thức bản lĩnh, vượt cơn gió ngược!

Đưa ra đánh giá về nền kinh tế Việt Nam trong năm qua, TS. Trần Thị Hồng Minh - Viện trưởng CIEM, cho rằng dù đại dịch COVID-19 đã được khống chế, nhưng hậu quả đại dịch để lại vẫn còn rất nặng nề và đang tác động tiêu cực đến nền kinh tế thế giới, trong đó có Việt Nam. Căng thẳng về địa chính trị, tăng cường rào cản kỹ thuật từ các thị...

Mong manh số phận con người

Tuy nhiên, nỗi thống khổ và tuyệt vọng nhất chắc chắn sẽ trực tiếp đổ lên đầu những dân thường. Họ đơn giản là những người dễ bị tổn thương nhất trong bất cứ cuộc khủng hoảng nào. Có thể nói, 2023 là năm thế giới phải...

Cùng tác giả

Phương tiện bật đèn nối đuôi đi trong sương mù

Hà Nội chìm trong sương mù và bóng tối, các phương tiện phải bật đèn di chuyển để đảm bảo an toàn, sáng 2/2. Huy Mạnh - Vnexpress.net Source link

Thái Lan, Singapore ‘hưởng lợi nhiều nhất’ từ khách Trung dịp Tết

Khách Trung Quốc bùng nổ đi nước ngoài dịp nghỉ lễ mùa xuân, trong đó Singapore, Thái Lan hưởng lợi nhiều nhất nhờ chính sách visa và du lịch thân thiện. Trong khi các điểm tham quan nội địa Trung Quốc đang cạnh tranh gay gắt để thu hút khách dịp Tết từ 10 đến 17/2, một số điểm đến nước ngoài cũng tham gia cuộc đua bằng việc ban hành chính sách thị thực thân thiện, theo website...

Chủ tịch nước Võ Văn Thưởng thả cá chép tiễn ông Táo

TP HCMChủ tịch nước Võ Văn Thưởng cùng phu nhân và hơn 100 kiều bào thả cá chép tiễn ông Công, ông Táo, sáng 2/2 (23 tháng Chạp) tại Bến Nhà Rồng, quận 4. Thả cá chép vào Tết ông Táo là một hoạt động trong chuỗi chương trình Xuân quê hương trong dịp Tết Nguyên đán Giáp Thìn 2024. Cùng tham dự nghi thức thả cá chép có Bí thư Thành ủy TP HCM Nguyễn Văn Nên, Chủ...

Cùng chuyên mục

Giới thiệu Samsung SSD T7 Shield với giá bán từ 3,3 triệu đồng

Samsung SSD T7 Shield có khả năng chống sốc khi rơi từ độ cao lên đến 3m, đạt chứng nhận IP65 về chống bụi và chống nước, T7 Shield nặng chỉ 98 gram.  Thiết bị sở hữu tốc độ đọc 1.050 megabyte mỗi giây (MB/s) và tốc...

Tiên phong kiến tạo chính phủ số, xã hội số và kinh tế số

Ngày 1-2, tại Hà Nội, Chủ tịch nước Võ Văn Thưởng đến thăm, làm việc tại Tập đoàn Công nghiệp - Viễn thông quân đội (Viettel). Năm 2023, doanh thu của Viettel đạt trên 172.000 tỷ đồng, tăng trưởng 5,4%; đóng góp gần 39.000 tỷ đồng vào ngân sách nhà nước. Viettel đã đầu tư ra 10 thị trường tại 3 châu lục; đồng hành Chính phủ thực hiện Chương...

Sinh viên ứng dụng trí tuệ nhân tạo làm mô hình dự báo giá cafe

Nhóm sinh viên RMIT Việt Nam phát triển mô hình có thể dự báo giá cafe Robusta bằng cách tận dụng dữ liệu lịch sử giá cafe, giá xăng dầu, nhiệt độ và lượng mưa. Việt Nam là nước xuất khẩu cafe lớn thứ hai thế giới và đóng góp hơn một nửa nguồn cung Robusta toàn cầu. Sản lượng cafe niên vụ 2022/23 đạt 29,75 triệu bao, trong đó Robusta chiếm hơn 95%. Tuy nhiên giá các mặt...

Núi rác mà con người thải ra trên sao Hỏa

Dù con người chưa bao giờ đặt chân lên sao Hỏa, rác thải nhân tạo từ tàu đổ bộ và robot tự hành vẫn chất đống trên hành tinh đỏ. Phần dù và tấm ốp hình nón bảo vệ robot tự hành Perseverance khi hạ cánh. Ảnh: NASA Một bản đồ mới hé lộ vị trí của những mảnh vỡ từ phương tiện hạ cánh trên sao Hỏa trong 53 năm qua, bao gồm trực thăng Ingenuity đã ngừng hoạt...

Bộ đôi xe điện nhà Volvo sẽ ra mắt Việt Nam trong năm nay

Volvo C40 Recharge (288.888 RM - khoảng 1,499 tỷ đồng) Xe đang được lắp ráp tại nhà máy ở Malaysia, thuộc phân khúc SUV cỡ nhỏ. Sản phẩm được trang bị hệ thống đèn LED từ trước ra sau, vành 19 inch, cảm biến đá cốp, nội thất bọc...

Tin mới nhất

Bữa tiệc Tất niên dang dở của CEO một tổ chức tín dụng

Nợ xấu toàn hệ thống vượt 5% Nợ xấu tăng mạnh khiến trích lập dự phòng rủi ro tín dụng tăng vọt, không những bào mòn vào lợi nhuận mà còn cả quỹ thưởng Tết của nhân viên các nhà băng. Điều này khiến cho không khí những bữa tiệc Tất niên của một số tổ chức tín dụng đâu...

Phương tiện bật đèn nối đuôi đi trong sương mù

Hà Nội chìm trong sương mù và bóng tối, các phương tiện phải bật đèn di chuyển để đảm bảo an toàn, sáng 2/2. Huy Mạnh - Vnexpress.net Source link

Việt Nam trong bức tranh đầu tư BĐS châu Á-Thái Bình Dương

Kỳ vọng cải thiện Theo Báo cáo Quý 4/2023 về Đầu tư Châu Á-Thái Bình Dương (APIQ) của Savills, thị trường đầu tư bất động sản khu vực châu Á-Thái Bình Dương đang đối diện với nhiều thách thức như lãi suất tăng cao và bất ổn toàn cầu. Tuy nhiên, một vài phân khúc vẫn ghi...

Tin nổi bật

Tin mới nhất