อาการเจ็บคอเป็นอาการที่พบได้บ่อยมาก ซึ่งอาจเกิดขึ้นได้เมื่อสภาพอากาศเปลี่ยนแปลง หลังเป็นหวัด ติดเชื้อทางเดินหายใจส่วนบน หรือเพียงแค่พูดมากเกินไป นอนดึก กินอาหารรสจัด ฯลฯ สำหรับหลายคน อาการเจ็บคอเป็นเพียงชั่วคราวและอาจหายไปเอง แต่ก็มีหลายกรณีที่อาการเจ็บคอเกิดขึ้นซ้ำๆ เป็นอยู่นาน ทำให้รู้สึกไม่สบาย และส่งผลกระทบต่อการรับประทานอาหาร การสื่อสาร และกิจกรรมประจำวัน
- 1. ชะเอมเทศ – ยาบรรเทาอาการเจ็บคอ
- 2. Platycodon grandiflorus
- 3. สายน้ำผึ้ง
- 4. สโครฟลาเรีย
- 5. ผลไม้หล่อฮังก้วย
- 6. สะระแหน่
- 7. โอฟิโอโพกอน จาโปนิคัส
- 8. ขาตู
การแพทย์แผนโบราณใช้สมุนไพรหลายชนิดเพื่อบรรเทาอาการเจ็บคอ รวมถึงพืชสมุนไพรที่คุ้นเคย หาได้ง่าย และใช้สะดวก ซึ่งเหมาะสำหรับการดูแลสุขภาพประจำวันหากใช้อย่างถูกต้อง
บทความนี้แนะนำวิธีการรักษาแบบแพทย์แผนโบราณบางอย่างที่นิยมใช้บรรเทาอาการเจ็บคอ โดยให้ทางเลือกที่ปลอดภัยกว่าแก่ผู้อ่านในการดูแลและปกป้องสุขภาพระบบทางเดินหายใจของตนเอง
1. ชะเอมเทศ – ยาบรรเทาอาการเจ็บคอ
รากชะเอมเทศ (Radix Glycyrrhizae) เป็นสมุนไพรที่คุ้นเคย มีรสหวานและมีคุณสมบัติเป็นกลาง ออกฤทธิ์ต่อเส้นลมปราณปอด ม้าม และหัวใจ ในการแพทย์แผนจีน รากชะเอมเทศใช้เพื่อบำรุงชี่ ขจัดความร้อน ขจัดสารพิษ บำรุงปอด และบำรุงลำคอ มักใช้ในตำรับยาเพื่อรักษาอาการเจ็บคอ เสียงแหบ และไอที่มีอาการระคายเคืองในลำคอ
จากการวิจัยสมัยใหม่พบว่า ชะเอมเทศมีสารไกลซีริซิน ฟลาโวนอยด์ และซาโปนิน ซึ่งมีฤทธิ์ต้านการอักเสบ ลดอาการบวมของเยื่อบุลำคอ และยับยั้งแบคทีเรียและไวรัสในระบบทางเดินหายใจบางชนิด
ใช้:
- แช่รากชะเอมเทศ 4-6 กรัมในน้ำเดือด แล้วดื่มตลอดทั้งวัน
- สามารถนำชะเอมเทศมาผสมกับผลหล่อฮังก้วยหรือหล่อฮังก้วยเพื่อเพิ่มประสิทธิภาพในการบรรเทาอาการเจ็บคอได้
หมายเหตุ: ผู้ที่มีภาวะความดันโลหิตสูง บวมน้ำ หรือไตวาย ควรหลีกเลี่ยงการรับประทานชะเอมเทศในปริมาณมากหรือเป็นเวลานาน
ชะเอมมีสรรพคุณบำรุงชี่ ขจัดความร้อน ขับสารพิษ บำรุงปอด บำรุงลำคอ และช่วยบรรเทาอาการเจ็บคอ
2. Platycodon grandiflorus
รากพลาติโคดอน (Radix Platycodi) มีรสขมและเผ็ด มีฤทธิ์เป็นกลาง และออกฤทธิ์ต่อเส้นลมปราณปอด เป็นสมุนไพรที่ใช้กันทั่วไปในการรักษาอาการเจ็บคอ ปวดคอ ไอมีเสมหะมาก และเสียงแหบ
ตามตำราแพทย์แผนจีนโบราณ Platycodon grandiflorus มีสรรพคุณช่วยทำความสะอาดปอด บำรุงลำคอ ลดการอักเสบ ขับเสมหะ และช่วยให้ทางเดินหายใจส่วนบนโล่ง แพทย์แผนปัจจุบันระบุว่า Platycodon grandiflorus มีสารซาโปนินซึ่งมีฤทธิ์ขับเสมหะ ต้านการอักเสบ และลดการระคายเคืองต่อเยื่อบุลำคอ
วิธีใช้: นำ Platycodon grandiflorus 6-10 กรัม มาต้มแล้วดื่ม หรือผสมกับชะเอมเทศและสายน้ำผึ้งในกรณีที่เจ็บคอเนื่องจากการอักเสบ
รากของต้น Platycodon มีสรรพคุณช่วยทำความสะอาดปอด บำรุงลำคอ ลดการอักเสบ ขับเสมหะ และช่วยให้ทางเดินหายใจส่วนบนโล่งขึ้น
3. สายน้ำผึ้ง
ดอกสายน้ำผึ้ง (Flos Lonicerae) มีรสหวาน มีฤทธิ์เย็น และส่งผลต่อเส้นลมปราณหัวใจ ปอด และกระเพาะอาหาร เป็นสมุนไพรชั้นนำในการรักษาอาการเจ็บคอ คออักเสบเฉียบพลัน และต่อมทอนซิลบวมที่เกิดจากความร้อนจากลม
ในแพทย์แผนจีนโบราณ ดอกสายน้ำผึ้งถูกนำมาใช้เพื่อลดความร้อน ขจัดสารพิษ ลดการอักเสบ และขับลมร้อน การศึกษาในปัจจุบันแสดงให้เห็นว่าดอกสายน้ำผึ้งมีคุณสมบัติในการต้านแบคทีเรียและไวรัส และช่วยลดปฏิกิริยาการอักเสบในเยื่อบุลำคอ
วิธีใช้: แช่ดอกสายน้ำผึ้ง 10-15 กรัมในน้ำเดือดแล้วดื่มเป็นชา เหมาะสำหรับอาการเจ็บคอร่วมกับมีไข้เล็กน้อย ปากแห้ง และคอแดงที่เกิดจากความร้อนจากลม
ดอกสายน้ำผึ้งเป็นสมุนไพรชั้นนำที่ใช้รักษาอาการเจ็บคอ คออักเสบเฉียบพลัน และต่อมทอนซิลบวมที่เกิดจากความร้อนและลม
4. สโครฟลาเรีย
รากสครอฟูลาเรีย (Radix Scrophulariae) มีรสหวานอมขม มีฤทธิ์เย็น และออกฤทธิ์ต่อเส้นลมปราณปอด กระเพาะอาหาร และไต สมุนไพรชนิดนี้เหมาะอย่างยิ่งสำหรับผู้ที่มีอาการเจ็บคอเรื้อรัง คอแห้งและระคายเคือง ผู้ที่พูดมาก และผู้ที่มีเสียงแหบ โดยเฉพาะอย่างยิ่งเหมาะสำหรับผู้ที่ประกอบอาชีพครู
ตามหลักการแพทย์แผนจีนโบราณ รากสครอฟูลาเรียมีสรรพคุณบำรุงหยิน ลดความร้อน ขจัดสารพิษ และบำรุงลำคอ ในมุมมองทางการแพทย์สมัยใหม่ รากสครอฟูลาเรียมีฤทธิ์ต้านการอักเสบ ปกป้องเยื่อบุลำคอ และลดอาการแห้งและระคายเคือง
ใช้: ใช้รากสครอฟูลาเรีย 8-12 กรัม นำมาต้มดื่มหรือชงเป็นชา
สมุนไพรสครอฟูลาเรียมีฤทธิ์ต้านการอักเสบ ปกป้องเยื่อบุลำคอ และลดอาการแห้งและระคายเคือง
5. ผลไม้หล่อฮังก้วย
ผลไม้หล่อฮังก้วยมีรสหวาน มีฤทธิ์เย็น และส่งผลต่อเส้นลมปราณปอดและลำไส้ใหญ่ ในการแพทย์แผนโบราณ ผลไม้หล่อฮังก้วยมักใช้บรรเทาอาการเจ็บคอ เสียงแหบ และไอแห้ง และปลอดภัยเป็นพิเศษสำหรับเด็กและผู้สูงอายุ ผลไม้หล่อฮังก้วยมีฤทธิ์ในการทำความสะอาดและให้ความชุ่มชื้นแก่ปอด และช่วยสร้างของเหลวในร่างกาย การวิจัยสมัยใหม่แสดงให้เห็นว่าสมุนไพรชนิดนี้มีสารโมโกรไซด์ ซึ่งมีฤทธิ์ต้านการอักเสบ ต้านอนุมูลอิสระ และช่วยบรรเทาอาการระคายเคืองของเยื่อบุลำคอ
วิธีใช้: บดผลไม้หล่อฮังก้วย ½ - 1 ลูก แช่ในน้ำเดือดแล้วดื่มตลอดทั้งวัน สามารถผสมกับชะเอมเทศหรือพลาทิโคดอนได้
ในแพทย์แผนโบราณ ผลไม้หล่อฮังก้วยมักถูกนำมาใช้บรรเทาอาการเจ็บคอ เสียงแหบ และไอแห้ง
6. สะระแหน่
สะระแหน่ (Herba Menthae) มีรสชาติเผ็ดร้อน มีฤทธิ์เย็น และส่งผลต่อเส้นลมปราณปอดและตับ สมุนไพรชนิดนี้มักใช้รักษาอาการเจ็บคอร่วมกับคัดจมูก มีไข้เล็กน้อย และหวัดที่มีลมร้อนร่วมด้วย สะระแหน่มีสรรพคุณช่วยขับความร้อนจากลม ช่วยให้รู้สึกสดชื่น โล่งตา และบรรเทาอาการเจ็บคอ น้ำมันหอมระเหยสะระแหน่มีคุณสมบัติในการฆ่าเชื้อแบคทีเรียอย่างอ่อน และช่วยลดอาการแสบร้อนในลำคอ
ใช้: สามารถนำสะระแหน่แห้ง (3–6 กรัม) มาแช่ในน้ำเดือดแล้วดื่มได้ ควรหลีกเลี่ยงปริมาณมาก โดยเฉพาะในผู้ที่มีม้ามและกระเพาะอาหารอ่อนแอหรือเย็น
มิ้นต์มีสรรพคุณช่วยขับลมร้อน ช่วยให้ศีรษะและดวงตาโล่ง และช่วยบำรุงลำคอ
7. โอฟิโอโพกอน จาโปนิคัส
รากโอฟิโอโพกอน ญี่ปุ่น (Radix Ophiopogonis) มีรสหวานอมขมเล็กน้อย มีฤทธิ์เย็น และออกฤทธิ์ต่อเส้นลมปราณปอด กระเพาะอาหาร และหัวใจ เป็นสมุนไพรสำคัญในการรักษาอาการเจ็บคอแห้ง ระคายเคืองคอเรื้อรัง และเสียงแหบ โดยเฉพาะในผู้ที่มีหยินพร่องและร่างกายขาดน้ำ รากโอฟิโอโพกอน ญี่ปุ่นช่วยบำรุงหยิน บำรุงปอด สร้างน้ำในร่างกาย และทำให้จิตใจแจ่มใส ช่วยเติมเต็มน้ำในร่างกาย บำรุงเยื่อบุลำคอ จึงช่วยลดอาการเจ็บปวดและฟื้นฟูการทำงานตามธรรมชาติของลำคอในการปกป้องตนเอง
จากมุมมองสมัยใหม่ Ophiopogon japonicus มีสารโอฟิโอโพโกนิน ซึ่งเป็นพอลิแซ็กคาไรด์ที่มีฤทธิ์ต้านการอักเสบและต้านอนุมูลอิสระ ช่วยปกป้องเยื่อบุทางเดินหายใจ และส่งเสริมการหลั่งเมือกตามธรรมชาติ ช่วยบรรเทาอาการคอแห้งและระคายเคือง
วิธีใช้: รับประทาน Ophiopogon japonicus 10-15 กรัม ต้มในน้ำแล้วดื่มทุกวัน สามารถใช้ร่วมกับ Scrophularia ningpoensis และชะเอมเทศได้ในกรณีเจ็บคอเรื้อรังและเสียงแหบเป็นเวลานาน
หมายเหตุ: ไม่ควรใช้ Ophiopogon japonicus ในกรณีที่มีอาการท้องเสีย ท้องอืด หรือมีภาวะพร่องของม้ามและกระเพาะอาหารร่วมกับอาการหวัด
Ophiopogon japonicus ช่วยเติมเต็มของเหลวในร่างกาย ให้ความชุ่มชื้นแก่เยื่อบุลำคอ และลดอาการเจ็บปวด
8. ขาตู
ผลของเทอร์มิเนีย เชบูล่า (Fructus Terminaliae Chebulae) มีรสฝาดเล็กน้อย ขมเล็กน้อย มีฤทธิ์ร้อน และออกฤทธิ์ต่อเส้นลมปราณปอดและลำไส้ใหญ่ ในการแพทย์แผนโบราณ เทอร์มิเนีย เชบูล่า เป็นสมุนไพรที่นิยมใช้กันทั่วไป โดยมีสรรพคุณในการสมานปอด บำรุงลำคอ และบรรเทาอาการไอ มักใช้ในการรักษาโรคคออักเสบเรื้อรัง เจ็บคอเรื้อรัง เสียงแหบ และเสียงหาย
อาการเจ็บคอเรื้อรังมักไม่ได้เกิดจากความร้อนจากลมเพียงอย่างเดียว แต่ยังเกี่ยวข้องกับพลังชี่ของปอดที่อ่อนแอและหยินของปอดที่เสียหาย ทำให้เยื่อบุลำคออักเสบ เสียหาย และฟื้นตัวช้า สมุนไพรเทอร์มิเนีย เชบูล่า (Terminalia chebula) มีฤทธิ์ฝาดสมานและบำรุงปอด ช่วยให้เยื่อบุลำคอแข็งแรงขึ้น ลดการหลั่งสารคัดหลั่ง และบรรเทาอาการแสบร้อน เจ็บคอ และเสียงแหบได้
งานวิจัยสมัยใหม่แสดงให้เห็นว่า Terminalia chebula มีสารแทนนิน กรดแกลลิก และกรดเชบูลินิกจำนวนมาก ซึ่งมีฤทธิ์ต้านแบคทีเรีย ต้านการอักเสบ และสมานแผลในเยื่อบุเมือก ช่วยฟื้นฟูความเสียหายในลำคอและกล่องเสียง
วิธีใช้: นำผลเทอร์มิเนีย เชบูล่า 1-2 ผล (ประมาณ 3-6 กรัม) นำไปคั่วเบาๆ บดให้ละเอียด แช่ในน้ำเดือดแล้วดื่ม หรืออมแล้วค่อยๆ กลืนลงไป เทอร์มิเนีย เชบูล่าสามารถใช้ร่วมกับชะเอมเทศเพื่อช่วยสมานแผลและบรรเทาอาการเจ็บคอได้
หมายเหตุ: ห้ามใช้ Terminalia chebula ในปริมาณสูงหรือใช้เป็นเวลานานในผู้ที่มีอาการท้องผูกหรือปากแห้งอย่างรุนแรงเนื่องจากความร้อนในร่างกายสูงเกินไป
Terminalia chebula นิยมใช้ในการรักษาอาการเจ็บคอเรื้อรัง เจ็บคอเรื้อรัง เสียงแหบ และเสียงหาย
อาการเจ็บคอเป็นอาการที่พบได้บ่อยและอาจกลับมาเป็นซ้ำได้หากไม่ได้รับการรักษาอย่างถูกต้อง การรักษาอาการเจ็บคอต้องอาศัยทั้งการบรรเทาอาการเฉพาะที่และการปรับสมดุลอวัยวะภายในให้สมดุลทั้งความร้อนและความเย็น สมุนไพรที่กล่าวมาข้างต้นมีประสิทธิภาพในการบรรเทาอาการเจ็บคอเมื่อใช้อย่างถูกต้องตามสภาพอาการเฉพาะ อย่างไรก็ตาม ผู้ป่วยไม่ควรใช้ยาเองโดยไม่ปรึกษาแพทย์ โดยเฉพาะอย่างยิ่งหากอาการเจ็บคอเป็นเรื้อรังหรือมีอาการรุนแรง ควรปรึกษาแพทย์ผู้เชี่ยวชาญเพื่อขอคำแนะนำและตรวจวินิจฉัย
ดูบทความที่กำลังเป็นที่นิยมเพิ่มเติม:
ที่มา: https://suckhoedoisong.vn/8-vi-thuoc-giup-giam-dau-hong-169260127153317414.htm
การแสดงความคิดเห็น (0)