Trang chủNewsVăn hóa - Xã hộiTheo dấu tích 'hoa cái' vua Quang Trung: Rùng rợn lễ Hiến...

Theo dấu tích ‘hoa cái’ vua Quang Trung: Rùng rợn lễ Hiến phù

Mùa đông năm Nhâm Tuất (1802) xa giá vua Gia Long từ Thăng Long trở về Phú Xuân và tổ chức lễ Hiến phù, “tận pháp trừng trị” vua quan Tây Sơn.

Sau khi tạm ổn định tình hình, ngày 2.5 năm Nhâm Tuất (12.6.1802) Nguyễn vương Nguyễn Phúc Ánh lên ngôi lấy niên hiệu Gia Long nguyên niên ở Kinh thành Phú Xuân và sau đó đưa đại quân ra bắc để tiêu diệt vua Tây Sơn.

Ngày 23.6 năm Nhâm Tuất (1802) vua Gia Long vào thành Thăng Long và vài tháng sau bắt sống vua Tây Sơn Nguyễn Quang Toản ở rừng Phượng Nhãn, sau đó đưa về Phú Xuân tổ chức lễ Hiến phù.

Đại Nam thực lục chính biên chép: “Tháng 11, Nhâm Tuất (1802) làm lễ tuyên cáo võ công. Ngày quý dậu (6.11 âm lịch, nhằm ngày 30.11.1802) tế thiên địa thần kỳ. Ngày giáp tuất (7.11 âm lịch, nhằm ngày 1.12.1802) hiến phù ở Thái miếu… Sai Nguyễn Văn Khiêm là đô thống chế dinh Túc trực và Nguyễn Đăng Hựu làm tham tri hình bộ áp dẫn Nguyễn Quang Toản và em là Quang Duy, Quang Thiệu, Quang Bàn ra ngoài cửa thành, xử án lăng trì cho 5 voi xé xác (dùng 5 con voi chia buộc vào đầu và hai tay hai chân, rồi cho voi xé, đó là một thứ cực hình), đem hài cốt của Nguyễn Văn Nhạc và Nguyễn Văn Huệ giã nát rồi vứt đi, còn xương đầu lâu của Nhạc, Huệ, Toản và mộc chủ của vợ chồng Huệ thì đều giam ở Nhà đồ ngoại (năm Minh Mệnh thứ 2 đổi giam vào ngục thất cấm cố mãi mãi). Còn đồ đảng là bọn Trần Quang Diệu, Võ Văn Dũng đều xử trị hết phép, bêu đầu cho mọi người biết”.

Tương truyền quảng trường, nơi tổ chức lễ Hiến phù, nằm trước từ đường Dũng Triết Vương, phía tây thành Phú Xuân. Khu vực này về sau có Tôn Nhân Phủ, Khâm Thiên Giám, Bộ Học và một phần của công viên Bao Viên sau đổi tên thành công viên Nguyễn Văn Trỗi (TP.Huế) hiện nay.

Để không còn sinh phúc

Việc vua Gia Long trả thù nhà Tây Sơn và đưa “hoa cái” của 3 vị vua vào giam trong ngục thất được lý giải và mô tả qua bức thư của giáo sĩ Bissachèrre, như sau:

“Tôi xin khởi sự với các việc về vua trẻ Tây Sơn. Trước hết người ta đã bắt vua đó mục kích một cảnh tượng đau lòng. Hài cốt của cha mẹ vua chết đã mười, mười hai năm nay, cùng hài cốt những người bà con gần của vua đều bị quật lên. Người ta sắp các xương của Quang Trung, cha vua và các xương của mẹ vua… rồi người ta theo lệ bề ngoài chém cổ để làm sỉ nhục, và nhất là để các xương đó không còn sinh phúc cho con cháu, theo tục mê tín của người trong xứ. Rồi tất cả xương được dồn vào trong một cái giỏ lớn để binh sĩ đến tiểu tiện vào. Xong, người ta nghiền xương thành bột, bỏ vào một giỏ khác đặt trước vua trẻ Tây Sơn để làm cho vua đó đau khổ.

Bấy giờ người ta dọn cho vua một bữa tiệc khá long trọng, chiếu theo tục trong xứ đối với những kẻ sắp bị tử hình. Em vua (tức Quang Thiệu) can đảm hơn vua, thấy vua ăn thì trách và bởi vì mâm người ta dọn đồ ăn bưng tới đó có những đặc điểm có ý tôn trọng chức vua, nên ông nói: “Nhà mình thiếu gì mâm, cần gì phải ăn mâm mướn”.

Ăn xong, người ta nhét giẻ vào miệng vua và nhiều người khác để họ khỏi chửi mắng vua mới, đoạn trói chân tay vào bốn voi để cho voi xé. Một con voi đã kéo nát đùi và lòi gân vua ra, nhưng vua còn quay về cái giỏ chứa xương cha mẹ vua. Lý Hình dùng một con dao để phanh các phần còn dính lại với nhau ra làm bốn phần, cộng với cái đùi đã xé ra nữa là năm. Người ta đem bêu các phần đó lên, ở đầu một cái cọc cao, tại năm chợ đông người hơn trong đô thành. Các cọc đó được canh giữ ngày đêm và người ta dọa phạt nặng những ai làm mất đi; nhưng phải để vậy cho thối ra hoặc cho quạ ăn…”.
Theo chính sử, vua Gia Long sau khi có những thao tác “tận pháp trừng trị” lên hài cốt của Nguyễn Nhạc, Nguyễn Huệ và thân xác của Nguyễn Quang Toản, đã chừa lại ba “hoa cái” của 3 “tiếm vương” Nguyễn Nhạc, Nguyễn Huệ, Nguyễn Quang Toản, bỏ vào 3 cái vò (nên người ta quen gọi là Ông Vò), đậy nắp kỹ, niêm khằng, quấn xích sắt, chú bùa để giam vĩnh viễn tội phạm trong Nhà đồ ngoại (sau đổi thành Vũ Khố) vào tháng 11 năm Nhâm Tuất (1802).
Vậy Vũ Khố ở đâu? Đại Nam nhất thống chí chép: “Vũ Khố. Ở địa phần phường Liêm Năng về phía tây kinh thành. Phía trước có một công trường và một sở chi thu, phía sau có 10 kho. Lệ đặt một viên thị lang trông coi, thuộc viên có lang trung, viên ngoại lang, chủ sự, tư vụ và thơ lại thuộc ty. Trước gọi là Ngoại đồ gia, năm Minh Mệnh thứ 1 đổi tên hiện nay; phía bắc là sở Vũ Khố đốc công, quan chức có viên giám đốc; từ viên ngoại lang trở xuống thì do bộ Công thống lãnh”.
Theo những mô tả trong sử sách thì địa điểm Vũ Khố nay thuộc khuôn viên Trường đại học Nông Lâm, Đại học Huế. Di vật của Vũ Khố chỉ còn cái giếng cổ ở trung tâm của trường, dưới gốc cổ thụ và một viên đá kê cột nằm trước cổng trường.
Trần Viết Điền – Báo Thanh niên 

Cùng chủ đề

Theo dấu tích ‘hoa cái’ vua Quang Trung: Đi trực thăng viếng mộ Quang Trung

Từ những công bố của PGS-TS Đỗ Bang, ngày 25.3.1988, chúng tôi gồm Trần Viết Điền và Nguyễn Quang Minh đến thăm cụ Hồng Hoài Lê Văn Hoàng tại nhà riêng ở số 2, hẻm 95 Vạn Xuân, TP.Huế, nhằm tìm hiểu về lăng Ba Vành. Qua đó, đã hé lộ nhiều thông tin đáng chú ý liên quan đến 'hoa cái' vua Quang Trung. Năm 2013, trên website của Khoa Du lịch, Trường ĐH Văn Lang, có đăng bài...

Đã hứa tháng 6/2025 thông xe cao tốc qua Hà Tĩnh là phải làm được

Nhà thầu cùng đua tiến độSáng 20/3, Thứ trưởng Bộ GTVT Nguyễn Duy Lâm...

Theo dấu tích ‘hoa cái’ vua Quang Trung: Tượng phỗng trước bệ thờ Miếu Đôi

Có thể do tin vào phong thủy, triều Nguyễn không cho “hoa cái” của các thủ lĩnh Tây Sơn nhập thổ vì sợ “kết phát”. Để giữ bí mật, lúc bấy giờ nhà Nguyễn cho đưa “hoa cái” Quang Trung vào một ngôi miếu hoang để tiếp tục giam dưới hình thức hết sức đặc biệt. Hai ông Phan Công Hắc và Phan Công Vá vì tội đưa sọ vua Quang Trung khỏi Khám đường (nay thuộc P.Tây Lộc, TP.Huế) về...

Khám phá những tích truyện cổ có tuổi đời hơn 100 năm

(Tổ Quốc) - Tranh Hàng Trống là một trong những dòng tranh dân gian độc đáo, mang đậm nét văn hóa đặc sắc của Thăng Long...

Theo dấu tích ‘hoa cái’ vua Quang Trung: Biệt giam ‘hoa cái’ 3 vua Tây Sơn

Sau khi làm lễ Hiến phù, vua Gia Long đã bỏ hộp sọ Nguyễn Huệ cùng với Nguyễn Nhạc và Quang Toản vào vò, chú bùa đưa vào biệt giam trong Nhà Đồ ngoại, sau đổi thành Vũ Khố. Dời “Ông Vò” vào Khám đường Ba cái vò giam ba “hoa cái” của ba tiếm vương, cùng với mộc chủ, bị giam ở Vũ Khố (tiền thân là Nhà đồ ngoại) từ năm 1802 - 1822. Mãi đến năm 1822 vua...

Nổi bật

Mới nhất

Cùng tác giả

Bài đọc nhiều

Hội thi Lễ vật dâng vua kỷ niệm 1100 năm sinh Đinh Tiên Hoàng đế

Chiều 23/3/2024, cơ quan Hội Nông dân huyện được Ban Tổ chức các hoạt động kỷ niệm 1100 ngày sinh Đinh Tiên Hoàng Đế giao nhiệm vụ chủ trì tổ chức Hội thi Lễ vật dâng Vua (lễ mặn) và thi nấu cơm niêu đất với sự tham gia của 21...

17 năm mặn nồng của Ji Sung – Lee Bo Young

17 năm từ yêu đến cưới, Ji Sung luôn yêu chiều Lee Bo Young, thậm chí học hội họa để vẽ chân dung vợ. Theo Sports Chosun, Ji Sung - Lee Bo Young thành chủ đề "nóng" khi xuất hiện tại sân vận động Gocheok Sky Dome, Seoul, Hàn Quốc, chiều 20/3. Họ cùng dàn sao Hàn gồm Hyun Bin - Son Ye Jin, Gong Yoo, Lee Dong Wook, G-Dragon, Cha Eun Woo, Ok Taecyeon cổ vũ đội San...

Microsoft trả hơn nửa tỷ USD chiêu mộ nhân tài AI

Tuần này, Microsoft khiến giới công nghệ choáng váng khi tuyên bố đã tuyển dụng hầu hết trong số 70 nhân viên của startup Inflection AI, bao gồm cả hai nhà đồng sáng lập Mustafa Suleyman và Karen Simonyan. Thương vụ bất thường này giống như “mua để tuyển dụng” nhưng không có vụ mua bán nào xảy ra cả. Một số chuyên gia pháp lý và ngành cho rằng thỏa thuận vẫn có thể làm dấy lên...

Du lịch cộng đồng “khoác áo mới” cho huyện biên giới Mèo Vạc

Từng là một huyện vùng cao biên giới của tỉnh Hà Giang với số hộ nghèo chiếm tới 60%, những năm gần đây, nhờ áp dụng mô hình phát triển du lịch cộng đồng gắn với xóa đói giảm nghèo cho cộng đồng các dân tộc thiểu số, đời sống người dân Mèo Vạc đã đổi thay rõ nét.

Cùng chuyên mục

Đến tận nơi đăng ký tuyển sinh Nhanh như chớp nhí vì sợ bị lừa

"Đây là con số đăng ký trên online. Ngày hôm nay có khá nhiều phụ huynh đến đăng ký tuyển sinh trực tiếp luôn", đại diện đơn vị sản xuất Nhanh như chớp nhí mùa 5 cho Tuổi Trẻ Online biết.Có lẽ đây là tâm lý ngại đăng ký sau rất nhiều sự cố lừa đảo phụ huynh trên các trang fanpage...

Nuôi cá ngoại quốc thành công ở khe nước lạnh của Quảng Ninh, bán 200.000 đồng/kg, thu tiền tỷ

Thôn Khe Tiền thuộc xã Đồng Văn là nơi đầu tiên của huyện Bình Liêu cũng như toàn tỉnh Quảng Ninh triển khai mô hình nuôi cá nước lạnh, trong đó có loại cá tầm Siberi.Năm 2015, HTX Phát triển nông nghiệp và thuỷ sản Đông...

Liên tục mua vé số ở một cửa hàng, chàng thợ mộc trúng giải độc đắc

Đầu năm nay, anh Deivson Alves Martins, người thợ mộc ở Massachusetts, Mỹ, đến một cửa hàng bán vé số để thử vận may. Sau khi lựa chọn, Deivson quyết định mua vé cào Billion Dollar...

Bé An ‘Đất rừng phương Nam’ thử vai phim ‘Kính vạn hoa’

Hạo Khang - đóng bé An "Đất rừng phương Nam" - đi thử vai Quý Ròm cho "Kính vạn hoa" bản điện ảnh. Êkíp giới thiệu video hậu trường buổi casting của Hạo Khang, thu hút hàng trăm nghìn lượt xem trên mạng xã hội. Khi đăng ký hồ sơ, sao nhí cho biết hướng đến vai Quý Ròm, xem trước một số tập của Kính vạn hoa bản truyền hình để nghiên cứu lối diễn, trong đó có...

“Quật mộ trùng ma” làm nên lịch sử khi cán mốc 10 triệu khán giả ở Hàn Quốc

"Quật mộ trùng ma" do Jang Jae Hyun đạo diễn (người từng chỉ đạo “Svaha: The Sixth Finger”, “The Priests”), làm sáng tỏ những sự kiện kỳ ​​quái, siêu nhiên, liên quan đến 1 thầy phong thủy (Choi Min Sik), 1 người làm nghề mai táng (Yoo Hae Jin) và 2 pháp sư (Kim Go Eun, Lee Do Hyun) khi họ di dời những ngôi mộ bí ẩn để đổi lấy một khoản tiền kếch xù.Với “Quật mộ...

Mới nhất

Phó Chủ tịch Quốc hội, Thượng tướng Trần Quang Phương tham dự Phiên khai mạc Đại hội đồng IPU -148

Diễn ra từ ngày 23-27.3, Đại hội đồng IPU-148 có chủ đề “Ngoại giao nghị viện: xây dựng các cầu nối vì hòa bình và sự phát triển”.  Các đại biểu sẽ tham gia các...

Đến tận nơi đăng ký tuyển sinh Nhanh như chớp nhí vì sợ bị lừa

"Đây là con số đăng ký trên online. Ngày hôm nay có khá nhiều phụ huynh đến đăng ký tuyển sinh trực tiếp luôn", đại diện đơn vị sản xuất Nhanh như chớp nhí mùa 5 cho Tuổi Trẻ Online biết.Có lẽ...

Triển vọng tích cực của kinh tế Việt Nam

Nền kinh tế Việt Nam được các chuyên gia nhận định đi đúng hướng với triển vọng dài hạn tích cực. ...
14:02:20

Ngây ngất trước non nước như tiên cảnh của Tràng An – Ninh Bình

Nếu có dịp đi du lịch Ninh Bình, du khách đừng bỏ lỡ cơ hội khám phá khu du lịch Tràng An - nơi được mệnh danh là tiên cảnh chốn nhân gian. Laodong.vn Nguồn

Mới nhất