Dokładnie dwa lata temu Starszy Y Kông uczestniczył w pogrzebie starszego członka społeczności Katu w gminie Song Kon, a następnie pomógł rodzinie w organizacji pogrzebu. Jego obecność w tym czasie była wielkim pocieszeniem dla rodziny i społeczności Katu, ponieważ niewielu młodych ludzi zna tradycyjne zwyczaje pogrzebowe, zwłaszcza w przypadku osób szanowanych i odgrywających znaczącą rolę w lokalnej społeczności. Przez wiele dni pogrzebu ludzie wciąż widzieli byłego przewodniczącego dystryktu, mimo słabego zdrowia, ubranego w najpiękniejsze brokatowe szaty, naszyjnik z agatu, kły dzika i starannie zawiązaną chustę na głowie…
Starszy Y Kông był postacią cieszącą się ogromnym szacunkiem w społeczności Cơ Tu, duchowym filarem, symbolem jedności i uważany za „żywe muzeum” tradycyjnej kultury. Całe swoje życie poświęcił zachowaniu i przekazywaniu wartości kulturowych młodemu pokoleniu. Jego odejście jest wielką stratą dla lokalnej społeczności.
Zastępca sekretarza Komitetu Partii Gminy Song Vang, Dinh Thi Ngoi
1. Nadal mam zwyczaj odwiedzania starszego Y Kônga, ilekroć idę w góry. Poza powitaniem go, wizyta ta jest dla mnie okazją do zdobycia dodatkowych informacji kulturowych z istniejącego „żywego muzeum”. Wiele barwnych historii jest opowiadanych i wyjaśnianych po każdym „zadaniu pytania”. O dziwo, za każdym razem, gdy zadaję pytanie, starszy Y Kông jest zawsze bardzo chętny i… zadowolony.
Starszy Y Kông powiedział, że kultura Cơ Tu jest zagrożona zanikiem. Dzieje się tak częściowo dlatego, że sami Cơ Tu nie do końca rozpoznali rolę i wartość kulturową swojej społeczności. W rezultacie ich tradycyjna tożsamość zostaje nieumyślnie porwana przez urok czasów, co przedłuża ten niepokój.
„Jestem tu codziennie i jeśli nie jestem chory, poświęcam czas na robienie bębnów i rzeźbienie drewnianych figur. Tylko starsi ludzie od czasu do czasu przychodzą, żeby popatrzeć, zadać pytania i nauczyć się, jak to robić. Rzadko widuje się zainteresowanie młodych. Dlatego wielu ludzi, nawet w średnim wieku, nie potrafi jeszcze grać na bębnach i gongach, odprawiać rytuałów ku czci duchów ani sprawować obrzędów pogrzebowych za zmarłych, nie mówiąc już o recytowaniu i śpiewaniu pieśni ludowych czy budowaniu grobowców Co Tu” – zwierzył się kiedyś Starszy Y Kông.
Podczas niedawnego spotkania rozmowa zdawała się ucichnąć wraz z deszczem, a starzec Y Kông wyraził swoje obawy: nawet w wiosce Tống Coói (gmina Sông Vàng), gdzie mieszka, w wielu domach brakuje tradycyjnych brokatowych tkanin i gongów. Za każdym razem, gdy ich potrzebują, muszą je pożyczać lub o nie prosić. Przyznał, że chociaż tempo życia znacznie różni się od tego z przeszłości, „zbytnie odmienności niekoniecznie są dobre”.
Nie chcąc, by ta sytuacja się przedłużała, Starszy Y Kông, w ostatnich latach, gdy tylko ma wolny czas i cieszy się dobrym zdrowiem, wykorzystuje okazję do tworzenia kolejnych bębnów i dekoracyjnych drewnianych figurek. Oprócz sprzedaży tych przedmiotów turystom, okazjonalnie przekazuje te „skarby kultury” społeczności, przywracając młodym ludziom poczucie tożsamości. Dzięki temu niewielki dom Starszego Y Kônga stopniowo stał się celem podróży wielu osób z plemienia Cơ Tu i turystów.
Następnie Starszy Y Kông zbudował moong (tradycyjny ośrodek społecznościowy). Sfinansował go z oszczędności uzyskanych ze sprzedaży drewnianych figur i bębnów zwiedzającym. Wewnątrz moong eksponowanych jest wiele unikalnych produktów kulturowych, a każdy, kto je zobaczy, jest zachwycony. Tradycyjna przestrzeń kulturowa Katu jest kształtowana i rozświetlana historią i duchem tego szanowanego starszego wioski.
2. Pani Dinh Thi Thin, przewodniczka turystyczna z grupy etnicznej Co Tu w gminie Song Kon, wspomina, że od wielu lat wykorzystuje narrację kulturową Co Tu do tworzenia unikalnych produktów i doświadczeń turystycznych dla odwiedzających. Jednym z takich idealnych miejsc jest przestrzeń kulturowa starszego Y Konga.
„W domu starosty Y Kônga wielu turystów z zagranicy jest nie tylko zafascynowanych wyjątkową przestrzenią kulturową, ale także pod wrażeniem i urzeczonych historią i doświadczeniem w zachowaniu i promowaniu tradycyjnych wartości szanowanego starosty w społeczności. Po każdym spotkaniu wielu turystów zamawia u starca Y Kônga produkty, takie jak drewniane figurki, bębny z bydlęcej skóry, bambusowe flety itp., aby zrobić pamiątki dla swoich bliskich” – powiedziała pani Thìn.
To nie przypadek, że pani Dinh Thi Thin wybrała przestrzeń kulturową starszego Y Konga jako przystanek dla swoich turystów. Oprócz innych wyjątkowych miejsc, takich jak wioska turystyczno-kulturalna Bho Hoong, wioska tkacka Dho Roong, gorące źródła A Pang i Brama Niebios Dong Giang, dom starszego Y Konga jest „pierwszym wyborem”, łącząc kompleksową podróż i dogłębne poznanie rdzennej kultury Co Tu.
„Turyści często bardziej interesują się konkretną historią niż samym produktem na wystawie. Starszy Y Kông to prawdziwa osoba, z prawdziwymi historiami. Jego prosty styl opowiadania, po przetłumaczeniu, zachwyca i zdobywa uznanie turystów. Wyrażają oni szacunek i podziw dla sposobu myślenia i zachowania osoby starszej w jej kulturze i społeczności” – opowiadała pani Thìn.
3. W zeszłym roku dałem starszemu Y Kôngowi portret, który zrobiłem kilka miesięcy wcześniej. W lewym dolnym rogu zdjęcia widniał jego cytat, opublikowany w lokalnej gazecie partyjnej. W tym momencie w jego oczach wyraźnie malowała się radość. Po uważnym przyjrzeniu się zdjęciu, starszy Y Kông wziął mnie za rękę i powiedział: „Gdyby dolna część została przetłumaczona na angielski, więcej osób zrozumiałoby znaczenie zdjęcia”.
Byłem lekko zaskoczony, ponieważ nawet mając prawie 100 lat, Starszy Y Kông był nadal bardzo spostrzegawczy i głęboko zainteresowany szerzeniem kultury i ducha Cơ Tu. Powiedział, że w kontekście integracji, lud Cơ Tu chętnie przyjmuje turystów z zagranicy. Dlatego są postrzegani jako „ambasadorzy”, przybliżający kulturę i historie Cơ Tu międzynarodowym przyjaciołom…
Kultura Katu jest nierozerwalnie związana z postacią Y Kônga, starszego mieszkańca wioski. Kilka dni temu, pomimo pogarszającego się stanu zdrowia, wiele osób nadal widywało go siedzącego na wózku inwalidzkim i radośnie rozmawiającego z turystami. Jego opowieści dotyczyły wyłącznie kultury Katu i jej tradycyjnych wartości, a także ducha solidarności lokalnej społeczności w górach.
Starszy Y Kông, którego prawdziwe nazwisko brzmiało Nguyễn Dưl, urodził się w 1928 roku w gminie Ba (dystrykt Dong Giang, dawna prowincja Quang Nam), obecnie gmina Song Vang, w mieście Da Nang . Opuścił rodzinę i przyłączył się do ruchu rewolucyjnego w 1955 roku.
Starszy Y Kông piastował wiele ważnych stanowisk: przewodniczącego Komitetu Ludowego dystryktu Đông Giang (1971–1975), przewodniczącego Komitetu Ludowego dystryktu Hiên (1976–1979), przewodniczącego Komitetu Frontu Ojczyzny Wietnamu w dystrykcie Hiên (1979–1982). Został odznaczony przez Partię i państwo Medalem Oporu Pierwszej Klasy, Medalem Wyzwolenia Pierwszej Klasy, Medalem Niepodległości Trzeciej Klasy oraz Odznaką 65-letniego Członkostwa Partii.
Społeczność Cơ Tu porównuje Starszego Y Kônga do ptaka Triing, gatunku dzioborożca (feniksa naziemnego), który powszechnie występuje we wschodnim paśmie górskim Trường Sơn. W kulturze Cơ Tu Triing jest świętym ptakiem, często przedstawianym na dachach gươl (tradycyjnych domów wspólnotowych), symbolizującym niezwykłe piękno i autorytet.
Źródło: https://baodanang.vn/ngung-dap-mot-canh-chim-triing-3315362.html
Komentarz (0)